Cẩm nang cây trồng, Điều
QUẢN LÝ BỆNH THÁN THƯ GÂY HẠI ĐIỀU
Thán thư là một trong những bệnh hại phổ biến trên cây điều. Bệnh gây hại trên lá, đọt non, hoa và trái non, làm giảm sinh trưởng và năng suất cây. Vì vậy, quản lý bệnh thán thư gây hại điều là giải pháp quan trọng giúp hạn chế lây lan và bảo vệ vườn cây. Bài viết sẽ chia sẻ quy trình quản lý hiệu quả theo hướng tổng hợp, phù hợp điều kiện canh tác tại Tây Nguyên.
1. Bệnh thán thư gây hại điều là gì?
Bệnh thán thư có khả năng xuất hiện ở nhiều giai đoạn sinh trưởng khác nhau. Bệnh thường gây hại trên lá non, đọt non, hoa và trái non, làm giảm sức sinh trưởng của cây nếu không được quản lý đúng thời điểm.
Hiểu rõ nguyên nhân phát sinh là bước đầu tiên để quản lý bệnh thán thư gây hại điều hiệu quả và hạn chế thiệt hại trong suốt mùa vụ.
Tác nhân gây bệnh
Bệnh do nấm Colletotrichum gloeosporioides gây ra và phát triển mạnh trong điều kiện ẩm độ cao. Bào tử nấm có thể tồn tại trên lá bệnh, cành khô, tàn dư thực vật hoặc phát tán nhờ gió, nước mưa và dụng cụ chăm sóc.
Nếu nguồn bệnh không được xử lý từ đầu vụ, nguy cơ tái phát sẽ tăng lên khi thời tiết thuận lợi.
Điều kiện thời tiết khiến bệnh phát triển mạnh
Tại Tây Nguyên, bệnh thường xuất hiện nhiều vào đầu mùa mưa hoặc trong những giai đoạn có mưa xen kẽ nắng. Độ ẩm cao kết hợp với nhiệt độ thích hợp tạo điều kiện để nấm phát triển và lây lan nhanh.
Ngoài yếu tố thời tiết, những vườn điều có tán lá dày, ít được cắt tỉa hoặc thoát nước kém cũng làm tăng nguy cơ phát sinh bệnh.
2. Dấu hiệu nhận biết bệnh thán thư gây hại điều
Nhận biết sớm triệu chứng giúp bà con chủ động quản lý bệnh thán thư gây hại điều trước khi bệnh lan rộng. Trên lá, ban đầu xuất hiện đốm nâu nhỏ, sau đó lan rộng làm lá khô và rụng sớm, giảm khả năng quang hợp.
Trên đọt non, bệnh làm đọt khô ngọn, chậm phát triển, ảnh hưởng đến tán cây và khả năng ra hoa, đậu trái.
Ở hoa và trái non, bệnh gây khô hoa, rụng sớm, trái có vết thâm đen và dễ rụng trước thu hoạch, làm giảm năng suất nếu không quản lý bệnh thán thư gây hại điều kịp thời.
3. Tác hại nếu không quản lý bệnh thán thư gây hại điều
Bệnh thán thư không chỉ làm ảnh hưởng đến từng bộ phận của cây mà còn tác động đến toàn bộ quá trình sinh trưởng và năng suất.
Làm giảm khả năng quang hợp
Các vết bệnh trên lá làm giảm diện tích lá xanh, khiến cây giảm khả năng tạo chất dinh dưỡng phục vụ cho quá trình phát triển.
Cây sinh trưởng kém
Khi bệnh kéo dài, đọt non phát triển chậm, bộ tán thưa hơn và sức sinh trưởng suy giảm. Điều này khiến cây khó phục hồi sau những giai đoạn mang trái hoặc chịu tác động của thời tiết bất lợi.
Ảnh hưởng đến năng suất và chất lượng hạt điều
Hoa và trái non bị bệnh có thể rụng sớm, làm giảm tỷ lệ đậu trái. Nếu không quản lý bệnh thán thư gây hại điều đúng kỹ thuật, năng suất và chất lượng hạt điều sẽ bị ảnh hưởng đáng kể, đồng thời làm tăng chi phí chăm sóc và phòng trừ trong các vụ tiếp theo.
4. Quy trình quản lý bệnh thán thư gây hại điều hiệu quả
Để hạn chế thiệt hại do bệnh gây ra, bà con nên áp dụng quản lý bệnh thán thư gây hại điều theo hướng tổng hợp thay vì phụ thuộc vào một biện pháp đơn lẻ.
Thường xuyên thăm vườn
Kiểm tra vườn định kỳ, đặc biệt trong giai đoạn cây ra đọt non, ra hoa và đậu trái giúp phát hiện sớm các vết bệnh trên lá, đọt hoặc chùm hoa. Việc xử lý từ giai đoạn đầu sẽ góp phần hạn chế bệnh lây lan sang các cây khác.
Vệ sinh vườn và cắt tỉa cành
Thu gom lá bệnh, cành khô, trái rụng và các tàn dư thực vật để giảm nguồn bệnh trong vườn. Đồng thời, cắt tỉa cành vượt, cành sâu bệnh và cành mọc bên trong tán giúp tăng độ thông thoáng, giảm ẩm và tạo điều kiện thuận lợi cho cây sinh trưởng.
Bón phân cân đối
Cây điều khỏe sẽ có khả năng chống chịu tốt hơn trước tác động của nấm bệnh. Bà con nên bón phân cân đối giữa đạm, lân và kali, kết hợp bổ sung phân hữu cơ để cải thiện đất và giúp cây phát triển ổn định.
Quản lý nước hợp lý
Duy trì độ ẩm phù hợp, không để vườn ngập úng kéo dài và đảm bảo hệ thống thoát nước hoạt động tốt trong mùa mưa. Đây là yếu tố quan trọng trong quản lý bệnh thán thư gây hại điều, giúp hạn chế điều kiện thuận lợi cho nấm phát triển.
Sử dụng thuốc bảo vệ thực vật đúng thời điểm
Khi phát hiện bệnh có xu hướng gia tăng, bà con nên lựa chọn sản phẩm phù hợp và sử dụng theo đúng hướng dẫn của nhà sản xuất. Việc xử lý sớm thường mang lại hiệu quả cao hơn so với khi bệnh đã lan rộng.
5. Tilasia Sữa – Giải pháp hỗ trợ quản lý bệnh thán thư gây hại điều
Trong chương trình quản lý bệnh thán thư gây hại điều, Tilasia Sữa là giải pháp hỗ trợ kiểm soát nấm bệnh, giúp bảo vệ đọt non, hoa và trái non trong những giai đoạn mẫn cảm của cây. Bà con nên sử dụng khi thời tiết mưa nhiều, độ ẩm cao hoặc khi bệnh mới xuất hiện để nâng cao hiệu quả quản lý.
Để đạt hiệu quả tốt, cần sử dụng đúng liều lượng, phun khi thời tiết khô ráo và kết hợp với các biện pháp như vệ sinh vườn, cắt tỉa tạo tán, bón phân cân đối và theo dõi vườn thường xuyên.
Để bảo vệ đọt non khỏi bệnh hại và cả những loại côn trùng chích hút LAMI khuyến nghị bà con nên chủ động phun phòng ngừa combo Tilasia Sữa và Rocket Sydney ngay từ giai đoạn sau thu hoạch khi cây chuẩn bị ra đọt non.
Nếu bà con cần tư vấn quy trình quản lý bệnh thán thư gây hại điều phù hợp với tình trạng thực tế của vườn cây, hãy liên hệ Nông Nghiệp LAMI để được đội ngũ kỹ thuật hỗ trợ và đồng hành.
—
CÔNG TY CỔ PHẦN NÔNG NGHIỆP LAMI
Địa chỉ: 77 Ngô Gia Khảm – Phường Pleiku – Gia Lai
Hotline: 0966 224 899
Email: nongnghieplami@gmail.com
